Số lượng validator hoạt động hàng ngày trên Solana đã giảm xuống dưới mốc 800 — mức thấp nhất kể từ năm 2021 và giảm mạnh so với đỉnh khoảng 2.500 validator vào đầu năm 2023. Như vậy, mạng lưới đã mất hơn 65% số validator chỉ trong chưa đầy ba năm.
Validator là các nút độc lập vận hành phần mềm Solana để xác thực giao dịch và tạo khối. Họ tham gia cơ chế đồng thuận proof-of-stake bằng cách stake SOL và bỏ phiếu cho các khối nhằm bảo mật mạng lưới. Sự sụt giảm số validator đã tác động trực tiếp đến lượng giao dịch bỏ phiếu (vote transactions) — tức các giao dịch do validator gửi để xác nhận khối — khi con số này giảm từ khoảng 300.000 xuống còn 170.000 giao dịch mỗi ngày.
Số validator lần đầu giảm xuống dưới 800 vào tháng trước và duy trì quanh vùng này kể từ đầu năm mới.
Nguyên nhân khiến validator rời mạng lưới phần lớn đến từ thay đổi về yếu tố kinh tế. Chương trình Ủy quyền của Solana Foundation (Solana Foundation Delegation Program) trước đây hỗ trợ chi phí bỏ phiếu theo thời hạn và áp dụng cơ chế ghép stake, nhưng các chính sách này được thiết kế để giảm dần theo thời gian. Khi mức hỗ trợ thu hẹp, các validator quy mô nhỏ gặp khó khăn hơn trong việc trang trải phí vote và chi phí hạ tầng nếu không nhận đủ lượng stake được ủy quyền và doanh thu tương ứng. Để duy trì đồng bộ với mạng lưới, validator phải gửi hàng nghìn giao dịch mỗi ngày; nếu lượng SOL stake không tạo ra lợi suất vượt chi phí vận hành, việc chạy node sẽ không còn khả thi về mặt kinh tế.
Dù số lượng validator thu hẹp, các giao dịch không phải vote — thường bao gồm hoạt động do người dùng khởi tạo như giao dịch trên sàn phi tập trung, tương tác với ứng dụng phi tập trung và chuyển token — vẫn tương đối ổn định quanh mức 100 triệu giao dịch mỗi ngày. Điều này cho thấy mức độ hoạt động trên mạng Solana vẫn được duy trì, phần lớn nhờ làn sóng memecoin trước đó.
- Ethereum và Solana tổng kết 2025: Năm bước ngoặt trên hành trình thống trị blockchain
- Solana trở thành hạ tầng quyết toán của Visa và JPMorgan, nhưng vẫn còn rủi ro đáng lo
- Hoạt động Solana bùng nổ nhờ cơn sốt Claude Code
Vương Tiễn
